| 18 | Czas jazdy (min): min – max 55 – 60 |
co 8 – 12 – 15 minut | |
Schemat historycznych tras linii 18 (powiększ)
Osiemnastka na ul. Wołoskiej (2008)
Osiemnastka na ul. Andersa (2011)
Osiemnastka na Moście Śląsko-Dąbrowskim (2013)
Osiemnastka na pętli Żerań-FSO (2013)
Osiemnastka na pętli Metro Marymont (2017)
Osiemnastka na przystanku Metro Wierzbno (2017)
Osiemnastka na ulicy Jagiellońskiej (2018)
Tablica boczna (2013)
Tablica boczna (2017)
Tablica boczna (2023)
18 – linia tramwajowa zwykła (rozkład jazdy), która kursuje z pętli Żerań FSO na PKP Służewiec. Linię obsługują zajezdnię tramwajowe Mokotów i Annopol.
Historia[]
Linię „18” uruchomiono 23 maja 1908 roku jako trzecią linię tramwaju elektrycznego, kursowała ona ze Stalowej przez ul. Wileńską, Most Kierbedzia, Krakowskie Przedmieście, Nowy Świat i Marszałkowską na Plac Unii Lubelskiej. Przez lata nie przechodziła większych zmian w trasie, co najwyżej drobne korekty trasy na ul. Stalowej, wobec czego na takiej samej trasie dotrwała do 1939 roku, czyli do wybuchu II wojny światowej.
Podczas okupacji „osiemnastkę” przywrócono do kursowania 18 kwietnia 1940 roku na trasie z Placu Żelaznej Bramy przez ulice Królewską, Marszałkowską, Śniadeckich, Nowowiejską i Filtrową na Plac Narutowicza. Linia ani razu nie zmieniła swojej trasy aż do 1944 roku, do momentu wybuchu powstania warszawskiego. Linię „18” uruchomiono ponownie 3 marca 1946 roku na trasie z okresu okupacji (Plac Żelaznej Bramy – Plac Narutowicza), w 1947 roku skrócono ją do Placu Zbawiciela, w związku z przekuwaniem torów na nowy prześwit. Zlikwidowano ją w 1948 roku, z powodu przystąpienia do tej operacji na ul. Marszałkowskiej.
„Osiemnastka” powróciła na tory 22 lipca 1949 roku, kiedy to przy okazji otwarcia nowo wybudowanej Trasy W-Z otwarto linię łączącą Dworzec Wschodni przez ul. Targową, Al. Świerczewskiego, Most Śląsko-Dąbrowski, Marszałkowską i Puławską na Wierzbno. Trasa przez długi czas nie ulegała zmianie, w 1955 wydłużono ją wzdłuż ul. Woronicza do pętli Woronicza, a w 1961 dalej na Służewiec. W 1964 roku, w wyniku zamiany tras z linią 13, skierowano ją przez Al. Zieleniecką i Most Poniatowskiego, zaś w 1967 roku wydłużono do pętli Kawęczyńska-Bazylika. Ostateczna zmiana miała miejsce 12 października 1969 roku, kiedy to „osiemnastkę” skierowano z Żerania FSO przez Stalingradzką, Most Gdański i Nowotki, następnie dawną trasą w kierunku Służewca. Z nielicznymi zmianami spowodowanymi remontami linia ta na tej trasie dotrwała do dzisiaj.
W związku z budową stacji metra Dworzec Wileński, w październiku 2011 roku linia „18” została skierowana na trasę przez Most Śląsko-Dąbrowski (zastępując przeniesioną na Most Gdański linię 4). 25 października 2014 roku, po przywróceniu ruchu tramwajowego na ul. Targowej, linia „18” powróciła na dawną trasę przez Most Gdański[1].
Trasa podstawowa[]
ostatnio zmieniana 25 października 2014 roku
Ulice[]
Żerań FSO – Jagiellońska – Starzyńskiego – Słomińskiego – Międzyparkowa – Andersa – Pl. Bankowy – Marszałkowska – Puławska – Woronicza – Wołoska – Marynarska – PKP Służewiec
Przystanki[]
Żerań FSO
Żerań FSO
Dyrekcja FSO
Budzińskiej-Tylickiej
Śliwice
Batalionu Platerówek
PIMOT
Golędzinów
Rondo Starzyńskiego
Wybrzeże Helskie
Most Gdański
Park Traugutta
KS Polonia
Muranowska
Muranów
Metro Ratusz Arsenał
Plac Bankowy
Królewska
Metro Świętokrzyska
Centrum
Hoża
Plac Konstytucji
Plac Zbawiciela
Trasa Łazienkowska
Plac Unii Lubelskiej
Goworka
Rakowiecka
Dworkowa
Morskie Oko
Park Dreszera
Malczewskiego
Królikarnia
Królikarnia
Metro Wierzbno
Telewizja Polska
Samochodowa
Woronicza
Konstruktorska
Domaniewska
Rondo Unii Europejskiej
Postępu
Wynalazek
PKP Służewiec
PKP Służewiec
Ciekawostki[]
- Osiemnastka, na dawnej trasie przez Trasę W-Z, pojawia się w tekście piosenki Na prawo most, na lewo most autorstwa Heleny Kołaczkowskiej (muz. Alfred Gradstein), wykonywanej m.in. przez Irenę Santor.
- Tramwajem linii „18” w czołówce serialu Miodowe lata kierował również główny bohater serialu, Karol Krawczyk, grany przez Cezarego Żaka.
Przypisy
- ↑ Otwarcie ulicy Targowej dla tramwajów - stałe zmiany w układzie linii tramwajowych, ztm.waw.pl (archiwum), 2014-10-22. [dostęp: 2014-11-07].
Linki zewnętrzne[]
- Szczegółowa historia linii 18 w okresie przedwojennym
- Szczegółowa historia linii 18 w okresie wojennym
- Szczegółowa historia linii 18 w okresie powojennym